|
September 2010
"IJs op Groenland en West-Antarctica smelt minder snel dan gedacht"
9 september 2010
Het afsmelten van de ijskappen van Groenland en West-Antarctica verloopt ongeveer twee keer zo langzaam als gedacht en de zeespiegel stijgt dus ook minder snel, aldus onderzoek van de TU Delft, het Nederlandse ruimtevaartbureau SRON en het Jet Propulsion Laboratory van Nasa.
Twee Amerikaans-Duitse Grace-satellieten meten sinds 2002 het afsmelten van de ijskappen. De kunstmanen detecteren kleine veranderingen in het zwaartekrachtveld van de Aarde. Die veranderingen hangen samen met de precieze verdeling van de massa op Aarde, waaronder ijs en water. Als ijs smelt en in zee terechtkomt, heeft dit dus invloed op het zwaartekrachtveld.
Op basis daarvan kwamen eerdere schattingen voor Groenland uit op 230 gigaton afsmeltend ijs per jaar, resulterend in een gemiddelde mondiale zeespiegelstijging van ongeveer 0,75 mm per jaar. Voor West-Antarctica bedroeg de schatting 132 gigaton per jaar.
Bij deze resultaten blijkt nu echter niet goed gecorrigeerd te zijn voor het fenomeen dat de aardkorst nog steeds opveert ten gevolge van het afsmelten van de grote ijskappen van de laatste grote IJstijd, zo'n 20.000 jaar geleden. Deze verticale bewegingen van de aardkorst dienen meeberekend want ze veranderen de massaverdeling van de Aarde en hebben dus ook invloed op het zwaartekrachtveld.
De onderzoekers hebben de benodigde correctie nu veel nauwkeuriger uitgevoerd, dankzij gecombineerde gegevens van de GRACE-missie, gps-metingen op het land en oceaanbodemdrukdata.
Bron: De Morgen

De keizerspinguïn sterft deze eeuw uit
16 september 2010
Nog deze eeuw sterft de keizerspinguïn uit. Dit voorspelde de Franse ecologe Stéphanie Jenouvrier op de International Penguin Conference in Boston, waar ruim tweehonderd 'pinguïnologen' zich een week lang bogen over de pinguïn. Door de opwarming van het klimaat smelt het leefgebied van de keizerspinguïn onheilspellend snel. Jenouvrier: 'De keizerspinguïn leeft op ijs en is extreem gevoelig voor het stijgen van de temperatuur. Het uitbroeden van het ei in de Antarctische winter en het grootbrengen van het jong is zo'n delicaat proces dat verstoring van het milieu fatale gevolgen heeft'.
Jenouvrier, verbonden aan het oceanografisch instituut van Woods Hole in Massachusetts, koppelde als eerste demografische informatie over de vogelpopulatie aan gegevens over klimaatverandering. Jenouvrier zegt dat het hoogst onwaarschijnlijk is dat de keizerspinguïn zich aan een warmere temperatuur op aarde weet aan te passen. 'De gedragsverandering van de vogel gaat veel langzamer dan de snelheid waarmee de opwarming van de aarde zich voltrekt.'

Keizerspinguïns (foto: Robyn Waserman
/ National Science Foundation)
De grootste pinguïn wacht volgens haar hetzelfde lot als de reuzenalk (de 'pinguïn' van het noordelijk halfrond), die 150 jaar geleden het loodje legde, en de dodo, die ruim 300 jaar geleden op Mauritius voor het laatst werd waargenomen. Allemaal vogels die het vliegen verleerden.
Smelten van zee-ijs betekent voor de keizerspinguïn niet alleen het verlies van zijn woongebied, maar het verstoort ook de voedselketen. Onder het ijs groeien algen die worden gegeten door krill, kleine garnaaltjes. Vissen eten krill en de pinguïns leven van beide diersoorten. 'Door het smelten van het ijs komen bovendien de net geboren pinguïns al in zee terecht, terwijl hun verenkleed nog niet waterdicht is. Daardoor sterven ze', aldus Jenouvrier.
De conclusies van Jenouvrier over het naderende uitsterven van de grote vogel zijn gebaseerd op informatie die ze verzamelde bij de kolonie keizerspinguïns op Terre Adélie, vlakbij het Franse onderzoeksstation Dumont d'Urville. Franse wetenschappers hebben daar vanaf 1962 de populatie onderzocht. Tussen 1972 en 1982 nam op die plek als gevolg van een plotselinge stijging van de temperatuur de hoeveelheid ijs met 11 procent af. Dat halveerde de populatie van de keizerspinguïns. 'Volgens alle modellen van het klimaatpanel van de Verenigde Naties zal het smelten van ijs zich de komende jaren sneller voltrekken. De kans op een dramatische afname van de populatie, met meer dan 95 procent, bedraagt tussen de 40 à 80 procent. Het aantal broedparen van keizerspinguïns zal op Terre Adélie dalen van 6.000 naar 400 voor het einde van deze eeuw.' De nog meer zuidelijke kolonies keizerspinguïns, zoals in de Ross-ijszee, zijn nog stabiel, maar ook daar zal opwarming volgens Jenouvrier straks haar tol eisen.
Tegelijkertijd meldden Peter Fretwell en Phil Trathan van de British Antarctic Survey op de conferentie dat er niet 28, maar zeker 43 kolonies van keizerspinguïns op Antarctica bestaan. De Britse biologen noemen hun studie penguins from space. Met satellietfoto's met hoge resolutie brachten ze alle kolonies in kaart door te zoeken naar gebieden met karakteristieke bruine poepsporen in de meestal witte wereld van Antarctica.
Het is de eerste keer dat een diersoort met behulp van hogeresolutie-satellietfoto's in kaart wordt gebracht. De grote moeilijkheid bij het bestuderen van de kolonies keizerspinguïns is dat ze op slecht toegankelijke plekken liggen. Hoeveel vogels er zijn was daardoor niet precies bekend. Fretwell en Trathan tellen nog, maar de uitkomst ligt tussen de 200.000 tot 300.000 broedparen. Volgens de Britse onderzoekers kunnen met die informatie en de onderzoeksmodellen van Jenouvrier in de toekomst de effecten van de opwarming van de aarde voor de pinguïns nauwgezet worden gevolgd.
Bron: De Standaard

Poolschip Belgica kan worden gelicht
20 september 2010
De Belgica, het schip waarmee Adrien de Gerlache in 1898 naar Antarctica voer (meer hierover), maakt goede kans om gelicht te worden en terug te keren naar België. Het schip ligt twee kilometer voor de Noorse kustplaats Harstad in een fjord. De Noorse eigenaar is bereid het wrak te doneren, zij het onder voorwaarden. Het moet kunnen worden gelicht en er moet duidelijkheid zijn over de conservatie en de ontsluiting.
Over de eerste voorwaarde is er ondertussen duidelijkheid. Een pas afgeronde onderzoekscommissie met een marinebioloog en de legerdienst Dovo is ervan overtuigd dat het schip in één keer kan worden gelicht. Eerst moet wel de munitie verwijderd worden. Dat gebeurt via een samenwerking van de Noorse en Belgische marine. Het schip werd ten tijde van de Tweede Wereldoorlog in beslag genomen door de Britse strijdkrachten om de Duitse bezetters te bekampen.
Het Belgica-genootschap heeft via een symposium expertise verzameld over de conservering van de Belgica. Volgens projectleider Wim Arits is conserveren technisch haalbaar. Er is geadviseerd om de conservatie te koppelen aan een publiekswerking, zodat er meteen inkomsten zijn.
Bron: De Standaard

Pinguïns kijken met Google
30 september 2010
Via Google Street View kan je voortaan ook beelden uit Antarctica bekijken. Het materiaal is weliswaard beperkt tot een gebied op Half Moon Island, maar de beelden geven wel een interessant beeld van het leven in Antarctica. De beelden zijn die zoals gewoonlijk vanuit een wagen genomen, maar zijn een combinatie van Googlebeelden en beelden van fotografen.
Bron: De Morgen
meer nieuws kan je lezen in het nieuwsarchief
|
het allerlaatste nieuws vind je op deze
pagina |

|